2 Şubat 2026 Pazartesi

Bir Zamanlar Gazeteyle Kitap Alınırdı


Bir Zamanlar Gazeteyle Kitap Alınırdı

Bir masa, bir lamba ve anlatılmayı bekleyen bir hikâye…


Sabah Yayınları Nobel Dizisi ve Kaybolan Güzel Alışkanlıklar

Sabah gazetesi Nobel dizisi



Bir zamanlar kitap almak için kitapçıya gitmek şart değildi. Gazeteyle birlikte gelirdi kitaplar.

Kupon kesilirdi, biriktirilirdi. Bir pazar sabahı mutfak masasının üzerinde gazete, makas ve sabır olurdu.

Sabah Yayınları’nın Nobel Dizisi, işte tam da böyle bir dönemin ürünüydü. Kitabı bir “lüks” olmaktan çıkarıp gündelik hayatın içine yerleştiren projelerden biri.

Bu dizi, sadece Nobel ödüllü yazarları bir araya getirmedi; okuma alışkanlığını da evin en sade köşesine taşıdı.


Nobel Dizisi Ne Anlatıyordu?

Bu dizide yer alan eserler, kolay okunan, hızlı tüketilen metinler değildi. Ama tam da bu yüzden kıymetliydiler.

Gazete almak


İnsanı merkeze alan, savaşla, iktidarla, yalnızlıkla, ahlakla yüzleşen kitaplar…

Listede yer alan eserler arasında şunlar vardı:

  • İvan Denisoviç’in Bir Günü ile totaliter sistemlerin insan üzerindeki etkisi,
  • Veba ve Akıl Çağı ile insanın kriz anındaki ahlaki sınavı,
  • Ana, Göçebe, Don Hikâyeleri ile toplum, sınıf ve dönüşüm,
  • Çanlar Kimin İçin Çalıyor, Ateş ve Kılıç gibi savaşın insanda bıraktığı izler,
  • Yalnızlık Dolambacı, Boşlukta Sallanan Adam gibi bireyin iç çatışmaları…

Bu kitaplar okuru eğlendirmekten çok rahatsız eder, sorular sordurur, yer yer duraksatırdı.

Ama o kuponlu günlerin okurları bunu bilerek alırdı kitapları.


Kupon Biriktirmenin Hikâyesi

Gazeteden kesilen kuponlar


Gazeteyle kitap almak sadece ekonomik bir çözüm değildi. Aynı zamanda bir ritüeldi.

Her gün gazeteyi almak, kuponu kesip saklamak, eksik gün olmasın diye dikkat etmek…

Kitap, bir emek sonucunda gelirdi. Bu yüzden rafta duruşu bile farklıydı. 

Bir kitabın “hak edilmiş” olması fikri, okuma deneyimini de değiştirirdi.


Bugün Neden Yeniden Yapılmalı?

Bugün kitap daha ulaşılabilir gibi görünse de, okuma alışkanlığı eskisi kadar gündelik hayatın parçası değil.

Gazete okuyan çocuk 


Sabah Yayınları’nın Nobel Dizisi gibi projeler:

  • Okuru seçici olmaya teşvik eder,
  • Klasiklerle temas kurmayı kolaylaştırır,
  • Genç okurlara “zor ama değerli” metinleri tanıtır,
  • Edebiyatı sadece edebiyat çevresine değil, her eve taşır.

Günümüzde yeniden yapılması, yalnızca nostaljik değil, kültürel olarak da gerekli bir karar olurdu.


Eskiden Vardı, Olmuştu

Bugün dönüp baktığımızda şunu görüyoruz: Bu projeler işe yarıyordu.

İnsanlar Pastoral Senfoni’yi, Nils Holgerson’un Serüveni’ni, Kiyoto’yu, Marakeş’te Sesler’i belki de ilk kez bu diziler sayesinde okudu.

Bir gazete eki olarak başlayan yolculuk, okurun kitaplığında kalıcı bir yere dönüştü.


Küçük Bir Okur Notu

Bu yazı, “eskiden her şey daha iyiydi” demek için yazılmadı.

Ama şunu hatırlatmak için yazıldı:

Edebiyat, doğru sunulduğunda hâlâ karşılık bulur. Kitap, hâlâ beklenir.

Ve bazen bir kupon, bir ömürlük okuma alışkanlığına dönüşebilir.


Sabah Yayınları Nobel Dizisi – Kitap Kitap Açıklamalar


Kitap kapağı 

1. Kara Kız

Toplumsal eşitsizlik, kimlik ve yoksulluk temalarını merkeze alır.


Kitap kapağı

2. Ana – Maksim Gorki

Toplumsal uyanışın bireysel dönüşümle kesiştiği güçlü bir roman.


Kitap kapağı

3. İvan Denisoviç’in Bir Günü – Aleksandr Soljenitsin

İnsan onurunun en zor koşullarda bile nasıl ayakta kaldığını gösterir.


Kitap kapağı

4. Çanlar Kimin İçin Çalıyor – Ernest Hemingway

Savaşın ideallerle değil, kayıplarla ve vicdanla ilgili olduğunu anlatır.


Kitap kapağı

5. Midak Sokağı

Kent yaşamının arka yüzü ve küçük insanların büyük yalnızlıkları.


Kitap kapağı

6. Seçme Öyküler

Kısa metinlerle büyük insan hâlleri.


Kitap kapağı

7. Göçebe

Yerinden edilme, aidiyet ve köksüzlük.


Kitap kapağı

8. Gençlik Güzel Şey

Gençliğin idealleri ve zamanla değişen bakış açısı.


Kitap kapağı

9. Don Hikâyeleri

Rus köylüsünün sade ama etkileyici hayatı.


Kitap kapağı

10. Sevgiden Öte Sürekli Ölüm

Varoluş ve ölüm üzerine düşünsel bir metin.


Kitap kapağı

11. Pastoral Senfoni – André Gide

Ahlak ve vicdan sorgulaması.


Kitap kapağı

12. İktidar

Gücün insanı nasıl dönüştürdüğü.


Kitap kapağı

13. Kasırga

Toplumsal ve bireysel savruluşlar.


Kitap kapağı

14. Marakeş’te Sesler

Doğu kültürü ve yabancılık.


Kitap kapağı

15. Yalnızlık Dolambacı

Modern insanın iç yalnızlığı.


Kitap kapağı

16. Ateş ve Kılıç

Savaşın ruhlarda bıraktığı izler.


Kitap kapağı

17. Altın Kupa

İnsan zaaflarının evrenselliği.


Kitap kapağı

18. Akıl Çağı – Jean-Paul Sartre

Özgürlük ve sorumluluk sorgulaması.


Kitap kapağı

19. Veba – Albert Camus

Salgın üzerinden ahlaki sınav.


Kitap kapağı

20. Cüce ile Bebek

Masalsı ama sembolik bir anlatı.


Kitap kapağı

21. Nils Holgerson’un Serüveni

Her yaşa hitap eden bir büyüme hikâyesi.


Kitap kapağı

22. Kutsal Sığınak

Kaçış ve inanç sorgulaması.


Kitap kapağı

23. Kiyoto

Gelenek ve modernlik çatışması.


Kitap kapağı

24. Saltanat Günleri

İktidarın ihtişamı ve çöküşü.


Kitap kapağı

25. Boşlukta Sallanan Adam

Anlamsızlık ve bekleyiş.


FİLDİŞİ KULEDE IŞIK HÂLÂ YANIYOR.


İlgili Yazılar:



Kaynak: Kupon Yığını Stok Fotoğrafı(10865703765), Fotoğraf: Carol Pyles, CC BY-SA 2.0, Wikimedia Commons.
Uluslararası gazete, Roma, Mayıs 2005, Fotoğraf: Stefano Corso, Pensiero,CC BY-SA, Wikimedia Commons.


Sitede kullanılan görseller tanıtım ve bilgilendirme amaçlıdır. Telif hakkı ihlali olduğunu düşündüğünüz bir içerik için iletişime geçebilirsiniz.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Yorumunuz için teşekkür ederim. En kısa sürede dönüt verilecek.

KALEMİN GÖLGESİNDE - IV

KALEMİN GÖLGESİNDE – IV Metinlerini Yaktırmak İsteyen Yazarlar: Yazıya Güvenememek Bazı yazarlar yazdıklarının okunmasını ister. Bazıları is...